Εδώ θα μιλήσουμε για ένα χωριό των Καλαβρύτων … το Σοπωτό.

[…Τα γεγονότα είναι όπως τα σακιά όταν είναι άδεια, δεν στέκονται. Για να μπορέσει να σταθεί ένα γεγονός πρέπει να το γεμίσουμε πρώτα με τις σκέψεις και τα αισθήματα που το προκάλεσαν … – Luigi Pirantello]

Σε κάποιο εργαστήριο του CERN ανακάλυψαν πως το νετρίνιο ταξιδεύει πιο γρήγορα από το φως, καταρρίπτοντας την θεωρία του Αϊνστάιν. Τόσες μελέτες, τόσες έρευνες, τόσες ανθρωποώρες , τόσες θυσίες για να βρεθεί κάποιος μια μέρα να σου καταρρίψει την κοσμοθεωρία.

«Αυτό το χωριό είναι μεγάλη μαλακία!» το είπε, το άκουσα καθαρά ένα Σάββατο μεσημέρι σε ένα ασυνήθιστο γεύμα. Και έρχεται μια διατύπωση να κλονίσει τι; Φυσικά, τίποτα! Εδώ δεν έχουμε να αποδείξουμε το θεώρημα του ολοκληρωτικού λογισμού, δεν θα διατυπώσουμε το πυθαγόρειο θεώρημα, ούτε θα αναλύσουμε το νόμο της διατήρησης της ενέργειας. Η αγάπη, ο πόνος, η μεταμέλεια και η ελπίδα δεν χρειάζονται αποδείξεις. Εδώ θα μιλήσουμε για ένα χωριό των Καλαβρύτων … το Σοπωτό.

Το Σοπωτό πριν το ζήσω το ένοιωσα ως έμβρυο. Αλησμόνητη η αίσθηση γαλήνης μέσα στην προστασία της μήτρας. Το θρόισμα των φύλλων στα πλατάνια, ο παφλασμός των κρυστάλλινων νερών στις πέτρινες βρύσες, η ευωδία του καθαρού αέρα, τα 930 μέτρα κοντινότερα στον γαλάζιο ουρανό, οι 20 εκκλησίες και ας υπάρχει μόνο ένας φιλελεύθερος Θεός. Στ’αλήθεια σας λέω, τα ένοιωσα και τα ζήλεψα, τα έζησα και τώρα τα νοσταλγώ. Για αυτό όταν τα επιθυμώ επιστρέφω εκεί με το νου μου και τα αναζητώ στο πρώτο μου κύτταρο, γιατί το Σοπωτό είναι έρωτας και ως έρωτας είναι τυφλός, γοητεύεται από τις ατέλειες. Για τον λόγο αυτό οποιαδήποτε κακή διατύπωση την αντιμετωπίζω με συμπάθεια, γιατί ευτυχώς μερικοί από εμάς έχουν βρει τον παράδεισο τους και μπορούν να επιστρέψουν στην προπτωτική Εδέμ τους. Το Σοπωτό είναι άλλωστε πάντα εκεί, μας περιμένει.

Κι εγώ μια μέρα θα επιστρέψω, στο χώμα του προστατεύει αγαπημένους μου ανθρώπους, είναι και αυτό το σπίτι που έζησε όμορφες μέρες και τώρα είναι δυσβάστακτα άδειο.

Αφιερωμένο σε όσους αναζητούν ακόμα τον παράδεισο … στο μυαλό, στην καρδιά ή έστω πάνω στην γή.

Τετάρτη 21 Νοεμβρίου 2012

Θέματα στην Ιστορία του Σοποτού


Από το Σοποτό ήτο ο ιεροδιάκονος Παίσιος της Αγίας Λαύρας που καρατομήθη το 1773.  Ως γνωρίζουμε ο επίσκοπος Ανδρούσης Κωνστάντιος ήτο εκ Σοποτού και κατά το 1773 ευρίσκετο εις την Αγία Λαύραν.
Στο εκδοθέν βιβλίο από το Κέντρο Νεοελληνικών Ερευνών 1975 του Χρονικού της Αλβανοκρατίας 1770-1779 (κείμενο από τον κώδικα της Μονής Αγίας Λαύρας) αναγράφεται ότι ο Κωνστάντιος είχε αδελφόν εις Αγίαν Λαύραν ονόματι Παίσιον και έτερον αδελφόν εις Κωνσταντινούπολη και …. Από δε τους ιεροδιακόνους οι εγκριτώτεροι ην ο πρώτος Παίδιος αδερφός του ήδη ρηθέντος παπά κυρ Κωνσταντίνου. Ούτοι ήσαν ο μεγαλύτεροι και εκλεκτότεροι και  ούτοι πάντες… τον καλόν αγώνα διήνυσαν αλλά και παθόντες πολλά υπό των Αλβανιτών κινδυνεύσαντες. Για την επιθετική αυτή ορμή των Αλβανών ένα ενθυμητικό σημείωμα από το Μ. Σπήλαιο μας πληροφορεί «οι δε αρβανίτες ήλθαν όχι ως άνθρωποι αλλά ωσάν θηρία, η σαν μια φωτιά και ωσάν ποταμός και την αιματοχυσία οπού έκαναν και τις σκλαβιές νους ανθρώπου αδυνατεί να τους λογαριάσει.
Έμβλημα Φιλικής Εταιρίας, Περίοδος Ορλοφικών (Αλβανοκρατία 1770-1779)
  Στην συνέχεια αναγράφεται ότι το έτος 1773 και μήνα Ιούνιο ο Ζένιος Χάρος από το Ανάυπλη  εκστρατεύει στην επαρχία Καλαβρύτων και φθάνει στο Παγκράτι. Τότε επί της επιστασίας της ηγουμενίας Ανανίας έκρινε να αναχωρήσει από το μοναστήρι της Αγίας Λαύρας την ερχόμενη ημέρα 24 Ιουνίου 1773. Ήταν λοιπόν ο ίδιος με τους λοιπούς πατέρες έξω στο αλώνι κοιμώμενοι, ο δε κυρ Κωνσταντίνος με τον κυρ Θεωνάν και με ένα άλλο ιερομόναχο ονόματι Κύριλλο, εκοιμήθησαν μέσα στο μοναστήρι. Η αιτία δε είναι αυτή. Επειδή ο κυρ Κωνσταντίνος είχε τον αδελφόν του τον Παίσιον όντα ιεροδιάκονον ασθενούντα βαρέως έμειναν αυτοί οι ρηθέντες να τον ξενικτύσουν. Και λοιπόν όντων των πατέρων στην τοιαύτην κατάσταση ο Ζένιος Χάρος με 1500 σκοτίας έτι ούσης πρωί ήλθε στο μοναστήρι. Είδον εκείνοι όπου ήσαν έξω  αυτούς και έφυγον ένθεν κακείνθεν μέσα εις τα πουρνάρια. Έτυχε έξω να είναι και ο ρηθείς κυρ Κωνστάντιος όθεν και αυτός εγλύτωσε τας χείρας των Αλβανιτών, ο δε Θεωνάς δια μέσου του Κυρίλλου … Την 24 του Ιουνίου τούτων απελθόντων και έτερο μπουλούκι Αλβανιτών παρεγένετο εις τον μονήν μη ευρώντες μηδέν αρπάσαι εν τοις κελίοις ήλθον εις πύργον όπου είναι επάνω από την σιδερόπορτα. Ενταύθα ευρώντες στον μακάριον ιεροδιακόνον κυρ Παίσιον λίαν ασθενώς έχοντα και ερωτήσαντες αυτόν περί πράγματος κεκρυμμένου, μη αποκρυθέντα το σύνολον δια τηναδυναμία αυτού την μαχαίρα την κεφαλή αυτού απέτεμον, ην δε ούτος άριστος κατά πάντας ανήρ, ως και ο ήδη φονευθείς Μακάριος. Εζημιώθη τοίνυν η μόνη παν το πράγμα αυτήν, απώλεσε δε τα δύο υποκείμενα μεγάλων ελπίδων κατά την μονήν αυτήν, τοσαύτην δε ερήμωσιν πεποιήκασιν οι αιμοβόροι, ώστε μηδέ κοχλιάριον, μήτε ξυλοκανάτα άφησαν οι θηριόγνωμοι, και τοσαύτην ένδειαν έλαβον οι ευλογημένοι πατέρες, ώστε να ζητούν  τένζερη να μαγειρεύσουν φακές να παραμυθούν τον έξω άνθρωπον… Τω δε 1774 Ιανουαρίου…ο κυρ Κωστάντιος μη φέρον τον θάνατον του αδελφού του, και έχοντος έτερον εν Κωνσταντινουπόλει, θελήσει του γέροντος Παρθενίου … τον πλούν  ποιήσατο εις Κωνσταντινούπολιν … εγένετο επίσκοπος Ανδρούσης το 1784 έτει της θεογονίας Μαίω ζη …. Επίσης όταν οι Αλβανοί έφτασαν εις την Μονή Αγίων Θεοδώρων Σοποτού οι μοναχοί ηναγκάσθησαν  και έδωκαν αυτοίς τα χρειώδη και επληρούτο τον γνωμικόν, «όθεν έδει σεσώσθαι, εκείθεν απολλύμεθα» και ανάπαλιν, «όθεν εχρήν απεγνώσθαι, εκείθεν σεσώσμεθα».
  Επίσης σημειώνουμε ότι αν και το 1779 ο Καπουδάν Πασάς Χασάν εξεδίωξε τους Αλβανούς από την Πελοπόννησο τόσος φόβος και δείνα υπήρχαν και μετέπειτα στην περιοχή των Καλαβρύτων που όταν ο Πουκεβίλ αργότερο ερχόμενος στην είσοδο του χωριού Σοποτού και εν τη κοιλάδι εκείνη που ποτίζετο από τον ποταμό trinanti (Τέτοιο όνομα κατά τον συγγραφέα Γ Παπανδρέου ίσως είχει ο καταρέων χείμαρος  από το Σοποτό παραπόταμος του Αροάνιου) συνάντησε κάποιες γυναίκες μαζί να ασχολούνται στα χωράφια και αφού η μια εξ αυτών του έδωσε εμπιστοσύνη, τον ρώτησε πότε θα τελειώσουν τα δεινά που περνούν από των άσπλαχνων κυριών, αυτός της απάντησε ο θεός γνωρίζει. Τότε αυτή κοίταξε προς τον ουρανό και έκανε σημείο του σταυρού και επεμακρύνθη.

                                                                                         Κωνσταντίνος Μουθούνης

Αφιέρωμα στην Ιστορία του Σοποτού Ευάγγελος Π. Παπανούτσος: περίοδος 1900-1982


Ο Έλληνας στοχαστής, όπως τον χαρακτηρίζουν , δοκιμιογράφος και παιδαγωγός, θεωρούμενος ως ο τελευταίος εκπρόσωπος του Νεοελληνικού Διαφωτισμού, γεννήθηκε στον Πειραιά στις 27 Ιουλίου του 1900 και πέθανε στην Αθήνα στις 3 Μαΐου του 1982. Η καταγωγή του ήταν από το χωριό μας , το Σοπωτό, για αυτό και η προτομή του στην πλατεία του χωριού μας.
Φοίτησε στην Θεολογική Σχολή των Αθηνών (1915-1919). Ως εκπαιδευτικός στο Αβερώφειο Γυμνάσιο της Αλεξάνδρειας (1920-1931) επηρεάστηκε από του πνευματικούς κύκλους της πόλης και στράφηκε στην Φιλοσοφία. Με την οικονομική υποστήριξη ενός πλούσιου Αλεξανδρινού, του Χ.Νομικού, σπούδασε Φιλοσοφία, Παιδαγωγική και κλασική Φιλολογία στην Γερμανία (1924-1926), όπου επίσης παρακαλούσε τις νέες μεθόδους διδασκαλίας σε πειραματικά σχολεία. Συνέχισε τις σπουδές του στο Πανεπιστήμιο Τύμπιγιεν (1926-1927, όπου έγινε διδάκτωρ της Φιλοσοφίας με την διατριβή του «Το Θεολογικό βίωμα στον Πλάτωνα»), και στο πανεπιστήμιο των Παρισίων.
 Επέστρεψε στην Ελλάδα το 1931 και ως οπαδός του δημοτικισμού πλέον ανέλαβε τη διεύθυνση παιδαγωγικών σχολών σε διάφορες πόλεις. Όταν η κυβέρνηση του Γεωργίου Παπανδρέου ίδρυσε το 1964 το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο με πρόεδρο τον Ι.Θ. Κακρίδη, ο Παπανούτσος, ως γενικός γραμματέας του Υπουργείου Παιδείας, υπήρξε πρωτεργάτης της περίφημης εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης, η οποία καταργήθηκε το 1967, για να υιοθετηθεί σχεδόν αυτούσια από την κυβέρνηση Καραμανλή μετά τη Μεταπολίτευση και να διατηρηθεί στα βασικά της σημεία μέχρι σήμερα.
  Οι κυριότερες μεταρρυθμίσεις του ήταν μεταξύ άλλων, η καθιέρωση της δημοτικής γλώσσας στην Εκπαίδευση και ο διαχωρισμός της Μέσης Εκπαίδευσης στις βαθμίδες Γυμνασίου και Λυκείου.
  Διετέλεσε αντιπρόεδρος του «Αθηναϊκού Τεχνολογικού Ομίλου» και βουλευτής επικρατείας στην πρώτη Δημοκρατική Βουλή. Επί 20 χρόνια δίδαξε Φιλοσοφία, Ψυχολογία και Παιδαγωγική στον μορφωτικό σύλλογο «Αθήναιον». Υπό την διεύθυνση του κυκλοφόρησαν 15 τόμοι της επιθεώρησης «Παιδεία» (1946-1961) και 100 τόμοι αρχαίων Ελλήνων συγγραφέων , έκδοση Ι. Ζαχαρόπουλου (1954-1958). Εκλέχτηκε βουλευτής επικρατείας με το κόμμα της «Ένωσης Κέντρου» κατά την μεταπολίτευση και το 1980 έγινε μέλος της Ακαδημίας Αθηνών.
  Το συγγραφικό του έργο περιλαμβάνει δεκάδες βιβλία, όχι μόνο στην Ελληνική, αλλά και στην γερμανική, την αγγλική και τη γαλλική. Εργασίες του Ε.Π. Παπανούτσου έχουν δημοσιευτεί σε  πολλά επιστημονικά περιοδικά της Ευρώπης και της Αμερικής.
  Ο Παπανούτσος αντιμετώπισε με υποψία τον σύγχρονο επιστημονικό και αποφάνθηκε ότι η ανθρώπινη φύση δεν υπόκεινται πραγματικά στις διάφορες μεθοδολογικές κατασκευές των εργαστηρίων: «Είναι μάταιο για τον επιστήμονα να προσπαθεί να ανακαλύψει την αλήθεια για την ανθρώπινη φύση χωρίς πρώτα να έχει καταλάβει τον ίδιο του τον εαυτό, χωρίς πρώτα να έχει ασχοληθεί με την κλασική διερεύνηση της ανθρώπινης ύπαρξης. Σύμφωνα με τον Παπανούτσο, η γνωστική δραστηριότητα του ανθρώπου περιλαμβάνει ως αντικείμενο της όχι μόνο την φύση και τον πολιτισμό, τους τρόπους και τα μέσα που το μυαλό μας χρησιμοποιεί για να θεωρητικολογεί για αυτά, αλλά κατά κύριο λόγο τις ικανότητες του πνεύματος μας να γνωρίζει την πραγματικότητα με έναν πιο εξειδικευμένο τρόπο, δηλαδή να αναλύει και να συνθέτει όλες τις απόψεις τις ζωής, την γνωστική, την ηθική και την αισθητική. Ο άνθρωπος με την δραστηριοποίηση της γνωστικής τους ικανότητας θέτει τα όρια αυτής της ίδιας της γνωστικής του ικανότητας».

Ελληνική Εργογραφία:
Το πρόβλημα της ελευθέρας βουλήσεως, 1921
Πραγματισμός και Ουμανισμός, 1924
Εισαγωγή εις την Φιλοσοφίαν της Θρησκείας, 1927
Τριλογία του Πνεύματος, 1928
Περί Τέχνης, 1930
Περί Ηθικής, 1932
Περί Επιστήμης, 1936
Αισθητική, 1948
Ηθική, 1949
Γνωσιολογία, 1954
Νεοελληνική Φιλοσοφία, τόμοι 2, 1954-956
Παλαμάς, Καβάφης, Σικελιανός, 1955
Η ηθική συνείδηση και τα προβλήματα της, 1962
Φιλοσοφικά Προβλήματα, 1964
Αγώνες και αγωνία για την Παιδεία, 1965
Στοιχεία Ψυχολογίας, σχολικό, 1966
Το Θρησκευτικό βίωμα του Πλάτωνα (μετάφραση από τα γερμανικά στα ελληνικά της διδακτορικής διατριβής του «Das religiose Erleben bei Platon»), 1968
Λογική, 1970
Ο  λόγος και ο άνθρωπος, 1971
Ψυχολογία, Πρακτική Φιλοσοφία, 1973
Το δίκαιον της πυγμής, 1976
Η παιδεία το μεγάλο μας πρόβλημα, 1976
Η κρίση του πολιτισμού μας,1978

Βιβλιογραφία:
Παναγιώτης Ν. Χιώτης, « Η Παράδοση του Διαφωτισμού στην Ελλάδα, εκδόσεις «Ενάλιος» Αθήνα, 1998

                                                                                                              Αλίσια Σπυροπούλου

Φαράγγι του Βουραϊκού


Χρόνο με το χρόνο αποκτά περισσότερους φίλους το «πέρασμα» στο Φαράγγι του Βουραϊκου, συμπεριλαμβάνεται στο Ευρωπαϊκό ορειβατικό μονοπάτι Ε4 και το οποίο διασχίζει ο μοναδικός Οδοντωτός σιδηρόδρομος της Ελλάδας. Ο Άνθρωπος, το Φαράγγι του ΒΟΥΡΑΙΚΟΥ και ο μοναδικός Οδοντωτός σιδηρόδρομος της Ελλάδος μας συνυπάρχουν πάνω από έναν αιώνα. Από τότε και μέχρι σήμερα, ο Βουραϊκός ποταμός και ο Οδοντωτός πορεύονται μαζί. Το τραινάκι ενσωματώθηκε τόσο καλά στο φυσικό περιβάλλον, που μοιάζει σαν να ήταν πάντα εκεί. Ο τρόπος της κατασκευής του δεν επιβάρυνε το οικοσύστημα του φαραγγιού. Με το ξύλο και την πέτρα της περιοχής, οι τεχνικοί έκαναν για χάρη του τρένου έργα που νομίζεις ότι τα έφτιαξε η φύση από μόνη της. Για το στενότερο σημείο του Φαραγγιού στην τοποθεσία «Πόρτες» η μυθολογία λέει … «Ο Ηρακλής, στην προσπάθεια του να φτάσει στην αγαπημένη του Βούρα (από αυτήν πήρε το όνομά του ο Βουραίκός ποταμός, Ερασίνος των αρχαίων), η κόρη της Ελίκης, τράβηξε τη μαχαίρα του και χώρισε στα δύο τον βράχο που τον εμπόδιζε να βρεθεί κοντά στην καλή του».
 Το πέρασμα του Βουραίκού γίνεται κάθε χρόνο κατά τον μήνα Μάιο όμως γαπητοί φίλοι το Φαράγγι μας περιμένει 365 μέρες το χρόνο γιατί κάθε εποχή έχει να σας χαρίσει διαφορετικές εικόνες απόλαυσης.

Νέες Εγκαταστάσεις ΚΤΕΛ - Συντήρηση Οδικού Δικτύου


Στις αρχές Ιουνίου το ΚΤΕΛ Καλαβρύτων μετακόμισε από το παλιό κτίριο που βρισκόταν στην πλατεία Κύπρου στις νέες εγκαταστάσεις και δη στο 1Ο χιλιόμετρο της περιφερειακής οδού Πούντας – Καλαβρύτων. Μπορεί το νέο κτίριο να είναι καινούριο και άρτιο, αλλά η συγκεκριμένη «μετακίνηση» έχει προκαλέσει αρκετές γκρίνιες και δυσφορία στον τοπικό πληθυσμό. Κι αυτό διότι η πρόσβαση στις νέες εγκαταστάσεις είναι δύσκολη καθώς η απόσταση από το κέντρο των Καλαβρύτων είναι αρκετά μεγάλη ειδικά για τους πολλούς ηλικιωμένους της περιοχής και των γύρω χωριών αλλά και για τους εκατοντάδες μαθητές που εξυπηρετούνται από το ΚΤΕΛ και ειδικά όταν οι καιρικές συνθήκες είναι αντίξοες. Παρά το γεγονός ότι έχουν «δημιουργηθεί» δύο στάσεις, η μια στο ύψος του Γενικού Νοσοκομείου Καλαβρύτων και η άλλη στο ύψος του Σιδηροδρομικού Σταθμού, η λειτουργικότητα τους έχει τεθεί σε «αμφισβήτηση»  διότι δεν διαθέτουν τα απαραίτητα κιόσκια που θα προφυλάσσουν τους επιβάτες από την μεγάλη ηλιοφάνεια το καλοκαίρι και τη βροχή και το χιόνι το χειμώνα.


Υπογράφτηκε από τον Αντιπεριφερειάρχη Περιβάλλοντος και Υποδομών , η σύμβαση για την συντήρηση του εθνικού οδικού δικτύου στην Περιφερειακή Ενότητα Αχαΐας. Η σύμβαση αρχικού προϋπολογισμού 400.000 ευρώ προβλέπει σημειακές παρεμβάσεις επί του οδικού δικτύου και σε τμήματά του παρουσιάζουν ιδιαίτερα προβλήματα και χρειάζονται άμεσες παρεμβάσεις όπως συντήρηση ασφαλτοτάπητα, επισκευές ή άρση της επικινδυνότητας από φυσικά αίτια. Πρόκειται για μια από τις ευρύτερες παρεμβάσεις, που ο συνολικός τους προϋπολογισμός για όλη την Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας ξεπερνά τα 25 εκατ. Ευρώ, προκειμένου να συντηρηθεί και να παραμείνει λειτουργικό το εθνικό και επαρχιακό οδικό δίκτυο της Περιφέρειας.

Σταθμός Μεταφόρτωσης Απορριμμάτων

Στο ΕΣΠΑ, με προϋπολογισμό 516.000 ευρώ, εντάχθηκε με απόφαση του Περιφερειάρχη Δυτικής Ελλάδας Απόστολου Κατσιφάρα το έργο προμήθειας εξοπλισμού κινητού σταθμού μεταφόρτωσης απορριμμάτων του Δήμου Καλαβρύτων (3η Διαχειριστική Ενότητα Περιφερειακής Ενότητας Αχαΐας). Η προμήθεια σταθμού μεταφόρτωσης θα εξομαλύνει σημαντικά το πρόβλημα διαχείρισης των απορριμμάτων στο Δήμο Καλαβρύτων και θα συμβάλει στην προστασία του περιβάλλοντος. 
Να σημειωθεί ότι το αίτημα του Δήμου Καλαβρύτων , που είναι και δικαιούχος του έργου, είχε υποβληθεί εδώ και αρκετό καιρό αλλά προσέκρουσε σε γραφειοκρατικής φύσεως προβλήματα στα αρμόδια Υπουργεία. Με την απόφαση του Περιφερειάρχη και την ένταξη του έργου στο ΕΣΠΑ εξασφαλίζεται , πλέον, η αναγκαία χρηματοδότηση και ανοίγει ο δρόμος για την προμήθεια του Σ.Μ.Α. καθώς ο Δήμος Καλαβρύτων δηλώνει ετοιμότητα να ολοκληρώσει σε σύντομο χρόνο τις σχετικές διαδικασίες. Για το ίδιο θέμα ο Δήμαρχος Καλαβρύτων Γιώργος Λαζουράς, σε επιστολή του προς την Περιφέρεια εκφράζει τις ευχαριστίες τους για την ταχεία ανταπόκριση στην αίτηση μας και προσθέτει ότι ο Περιφερειάρχης και η Ενδιάμεση Διαχειριστική Αρχή της Περιφέρειας έχουν ενστερνιστεί την εθνική αναγκαιότητα απορρόφησης ευρωπαϊκών κονδυλίων για την ανάπτυξη της χώρας μας και της περιοχής μας.